Đôi khi, phải là một người ngoài cuộc mới đủ dũng khí phá vỡ vòng quay cũ kỹ. Richard Mille chính là người như vậy, không chỉ với ngành đồng hồ Thụy Sĩ, mà với chính thương hiệu mang tên mình. Ông không sinh ra trong một gia đình làm đồng hồ danh tiếng, không thừa hưởng chỗ ngồi sẵn có trên bàn tiệc xa xỉ. Ông tự tạo ra vị trí đó.
Sinh năm 1951, Richard Mille là một “lão làng” của ngành trước khi ra mắt thương hiệu riêng. Ông nói trôi chảy một thứ ngôn ngữ duy nhất: đồng hồ. Trước khi thành lập Richard Mille, ông đã dành hàng chục năm leo từng nấc thang sự nghiệp, trong đó có giai đoạn mang tính bước ngoặt tại Mauboussin, nhà kim hoàn Pháp gần 200 năm tuổi. Thế nhưng, vàng và kim cương chưa bao giờ là thứ khiến ông hứng thú. Và cũng thật trớ trêu, Mauboussin không cần ông chơi cuộc chơi trang sức trên cổ tay.
Nhiệm vụ của Mille khi đó là hiện đại hóa thương hiệu và xây dựng một bộ phận đồng hồ thực thụ. Ngay cả khi điều hành mảng đồng hồ của Mauboussin, rồi trở thành CEO kiêm cổ đông, ông vẫn ấp ủ những tư tưởng đi ngược giáo trình cổ điển của ngành. Chính tại đây, hạt mầm phá vỡ sự cứng nhắc của thế giới đồng hồ truyền thống được gieo xuống. Đến năm 1999, Richard Mille cùng Dominique Guenat đồng sáng lập thương hiệu riêng, mở ra chương mới cho khái niệm “cỗ máy đua trên cổ tay”.
Chiếc đồng hồ đầu tiên ông không đeo, mà tháo rời
Richard Mille sinh ra tại Draguignan, miền nam nước Pháp, trong một gia đình bình dị: cha là kế toán, mẹ là nội trợ. Tuổi thơ của ông giản đơn, cho đến năm tám tuổi, khi ông nhận được chiếc đồng hồ đầu tiên. Thay vì đeo nó để khoe khoang như bao đứa trẻ khác, Mille làm điều ngược lại: ông tháo nó ra.
Ông không chơi với chiếc đồng hồ để phô diễn, mà để hiểu nó. Chẳng bao lâu, bộ máy đã bị tách rời để nghiên cứu từng chi tiết cơ học. Đó là dấu hiệu rất “đắt” ở một đứa trẻ, sự tò mò bẩm sinh với chính sản phẩm, chứ không phải vẻ ngoài. Nhiều năm sau, khi giới thiệu chiếc RM 001, Mille đã thẳng thắn nói về triết lý của mình: “Những gì tôi làm mang tính khiêu khích, là một sự đoạn tuyệt. Nhưng sản phẩm của tôi có tính chính danh. Tôi bù đắp cho sự thiếu vắng lịch sử bằng một sản phẩm thuần khiết và chân thật.”
Nhà tiếp thị và kẻ dị biệt của ngành đồng hồ
Richard Mille học marketing tại IUT Besançon và chỉ làm việc duy nhất trong ngành đồng hồ. Trước khi lập thương hiệu vào năm 2001, ông kinh qua Finhor, Matra và Mauboussin. Nhưng điều khiến Mille khác biệt là ông không bao giờ tự xem mình là một thợ đồng hồ ngồi bàn truyền thống.
Ông hoạt động như một “conceptor”, người hình dung toàn bộ cỗ máy, rồi điều phối các kỹ sư, nhà cung ứng và chuyên gia để biến ý tưởng thành hiện thực. Cuộc cách mạng của Richard Mille không đến từ quảng cáo rầm rộ, mà từ việc làm chủ sản phẩm. Ông thay thế ngôn ngữ xa xỉ quen thuộc của vàng, bạch kim bằng tư duy kỹ thuật của Formula 1 và hàng không vũ trụ. Năm 2001, RM 001 Tourbillon ra đời như một tuyên ngôn.
Canh bạc lớn nhất vì tình yêu đồng hồ
Để tạo ra RM 001, Richard Mille gần như dốc toàn bộ vốn liếng cá nhân, đến mức không còn nhiều ngân sách cho marketing truyền thống. Nhưng có lẽ ông cũng chưa từng muốn đi theo con đường đó. Gian hàng hoành tráng, ngân sách khổng lồ được thay bằng những buổi gặp riêng, bán hàng dựa trên nguyên mẫu. Canh bạc được đặt trọn vào sản phẩm – và sản phẩm thì phi thường.
RM 001 sở hữu đế máy titan, dáng tonneau công thái học, phô bày các chỉ báo mô-men xoắn và năng lượng như thiết bị đo lường hơn là trang sức. Quan trọng nhất, nó từ chối sự mong manh vốn gắn với tourbillon. Mille từng ném chiếc đồng hồ xuống sàn để chứng minh khả năng chịu sốc. Giới hạn 17 chiếc, giá khoảng 135.000 USD khi ra mắt, RM 001 tạo ra cơn địa chấn trong ngành.
Từ đó, Richard Mille phát triển không bằng ánh kim vàng, mà bằng những vật liệu nghe như báo cáo phòng thí nghiệm: Carbon TPT, graphene, Alusic, mở đường cho những cỗ máy trị giá hàng triệu USD.
Những chiếc đồng hồ đắt nhất trên những cổ tay nổi tiếng nhất
Kể từ năm 2001, Richard Mille xây dựng một danh mục đồ sộ với những thiết kế có thể nhận ra từ xa. Nổi bật là dòng RM 27 gắn liền với Rafael Nadal, chiếc tourbillon có thể chịu được cường độ thi đấu đỉnh cao. RM 27-04, thường được nhắc tới với mức giá khoảng 2,5 triệu USD, trở thành biểu tượng của siêu nhẹ và kỹ thuật cực hạn. Với Mille, vận động viên không chỉ là đại sứ, mà là phi công thử nghiệm. Cổ tay là phòng thí nghiệm, và trận đấu chính là quảng cáo thuyết phục nhất.
Ngoài thể thao, RM 52-05 cho thấy không có ý tưởng nào là quá điên rồ. Pharrell Williams mang niềm đam mê vũ trụ vào chiếc đồng hồ có mặt số khắc tay mũ phi hành gia bằng titan cấp 5, kính phản chiếu “Sao Hỏa” bằng men Grand Feu. Song song đó là chương sapphire, nơi độ trong suốt trở thành tuyên ngôn phô diễn kỹ nghệ, với vỏ đồng hồ chế tác hoàn toàn từ sapphire nguyên khối.
Thật đáng kinh ngạc khi hành trình của một cậu bé từng mày mò chiếc đồng hồ đầu tiên lại có thể mang đến cho thế giới đồng hồ, một sân chơi mới. Từ ý tưởng, đến nguyên mẫu, rồi hàng trăm cỗ máy phá vỡ chuẩn mực để mở đường cho sự khác biệt và tính ngách của thời đại mới.
