Thế giới vừa chính thức vượt mốc hơn 3.000 tỷ phú USD, một con số nghe thì “hoành tráng”, nhưng càng đọc càng thấy nhiều thứ đáng suy nghĩ.
Theo báo cáo mới của Oxfam công bố đúng dịp Diễn đàn Kinh tế Thế giới tại Davos, tổng tài sản của giới tỷ phú toàn cầu trong năm 2025 đã tăng 16%, lên khoảng 18.300 tỷ USD, nhanh gấp ba lần tốc độ tăng những năm gần đây và nối dài chuỗi tăng tới 81% kể từ năm 2020.
Chỉ riêng năm 2025, các tỷ phú đã “bỏ túi” thêm khoảng 2.500 tỷ USD, tương đương toàn bộ tài sản mà 4,1 tỷ người nghèo nhất thế giới đang nắm giữ. Trong khi đó, cứ 4 người trên hành tinh thì có 1 người vẫn phải chật vật mỗi ngày để đảm bảo bữa ăn.
Năm 2025 cũng ghi nhận hàng loạt cột mốc mới: số lượng tỷ phú lần đầu vượt mốc 3.000 người, và Elon Musk trở thành cá nhân đầu tiên trong lịch sử sở hữu tài sản ròng vượt 500 tỷ USD.
Không chỉ tiền tăng, quyền lực cũng tăng theo. Oxfam chỉ ra rằng khả năng một tỷ phú nắm giữ vị trí chính trị cao lớn gấp hàng nghìn lần so với một công dân bình thường, chưa kể ảnh hưởng ngày càng lớn lên truyền thông khi hơn một nửa các tập đoàn truyền thông lớn trên thế giới hiện thuộc sở hữu của giới siêu giàu.
Báo cáo cho rằng làn sóng giàu lên này có liên quan đến việc cắt giảm thuế, nới lỏng giám sát doanh nghiệp và bùng nổ định giá các công ty AI, giúp nhóm vốn đã giàu lại càng giàu nhanh hơn. Oxfam cảnh báo khoảng cách giàu - nghèo đang mở rộng với tốc độ nguy hiểm, tạo ra “thâm hụt chính trị” và rủi ro bất ổn xã hội trong dài hạn, đồng thời kêu gọi các chính phủ đánh thuế cao hơn với tài sản cực lớn và siết chặt mối quan hệ giữa tiền và quyền lực.
Câu hỏi đặt ra không phải là thế giới có giàu hơn hay không, mà là: giàu lên cho ai, và cái giá phải trả là bao nhiêu.
